Semiotiek en CMD

Semiotiek is de leer van de manier waarop mensen in een communicatieve situatie betekenis geven. Dit gebeurt door middel van tekens (waarneembare elementen die betekenis dragen, die naar een object verwijzen). Een teken verwijst echter niet alleen naar een object, maar doet er ook uitspraak over. Het zet aan tot interpretatie.

Bij dit betekenisgeven zijn er volgens Barthes twee betekenislagen te onderscheiden: een denotatieve- en een connotatieve laag. Denotatie is het (redelijk objectief) herkennen van het afgebeelde en connotatie is het begrijpen of waarderen van het afgebeelde. Dit laatste is dus subjectief en betreft betekenissen van tekens die je verleent op grond van je cultuur, sociale groep of persoonlijke ervaringen. Het is belangrijk om deze dingen te kunnen begrijpen en toe te passen, zodat je bijvoorbeeld in het werkveld een gerichter en doeltreffender ontwerp kunt maken voor je doelgroep (omdat je hebt onderzocht hoe zij er betekenis aan zouden geven).

Een andere methode is die van Peirce, die drie typen relaties tussen een teken en dat waarnaar het verwijst onderscheidt: iconische, indexale en symbolische relaties. Dit is echter wel een vereenvoudiging (“eenrichtingsverkeer”): verwijzingen naar andere betekenissen die door het publiek worden geassocieerd, worden buiten beschouwing gelaten. Volgens Peirce is een teken iconisch als het teken en het object op elkaar lijken. Deze zijn over het algemeen gewoon te herkennen. Een indexaal teken lijkt niet op het object, maar vertoont er verwantschap mee. De betekenis is hierbij dus af te leiden. Als de relatie tussen teken en object gebaseerd is op afspraken, dan is het een symbolisch teken. Deze moet men aanleren. Het is dus belangrijk om met deze relaties rekening te houden tijdens het ontwerpproces.

Tenslotte kun je dit alles als CMD‘er bijvoorbeeld goed in de reclamewereld gebruiken: op welke manier zouden mensen deze poster of dit logo interpreteren? Welke associaties willen we overbrengen met het ontwerp, en welke tekens moeten we daarbij gebruiken om dit doel te bereiken?

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s